Kỹ thuật sinh sản cá chày mắt đỏ


Cá Chày mắt đỏ có tính ăn tạp thiên về thực vật và mùn bã hữu cơ, thức ăn đa dạng gồm các nhóm tảo, thực vật thượng đẳng (quả, hạt, rễ, củ), chất hữu cơ mục nát, ngoài ra cá còn ăn động vật nhỏ (ấu trùng côn trùng, giáp xác, trứng cá và cá con). Cá có khả năng tăng trưởng về khối lượng cá thể tối đa đến 4 kg/con. Trong ao nuôi đơn, sau 1 năm đạt 0,7-0,8 kg/con. Cá bắt đầu phát dục ở tuổi 1+, đẻ trứng trôi nổi.Cá Chày mắt đỏ có chất lượng thịt ngon, thuộc loại cá quý hiếm cần được bảo tồn và phát triển nuôi.

.

  1. NUÔI VỖ CÁ BỐ MẸ
    1. AO NUÔI VÕ, YÊU CẦU KỸ THUẬT

Các biện pháp kỹ thuật chuẩn bị ao nuôi bao gồm tát cạn nước, vét bớt bùn, tẩy vôi và phơi đáy ao từ 2-3 ngày.

Dùng vôi bột ẩy ao với liều lượng từ 7-10 kg/100m2 ao, ngoài việc diệt cá tạp, nấm, ký sinh trùng gây bệnh làm cho độ pH và độ kiềm nằm trong khoảng cho phép (7-8), tạo điều kiện thuận lợi cho một số sinh vật đáy và sinh vật phù du có lợi phát triển và làm tăng khả năng sản xuất thức ăn tự nhiên trong ao.

Diện tích ao nuôi vỗ cá Chày mắt đỏ bố mẹ từ 500-1000m2, độ sâu từ 1,2 đến 1,5m. Cá Chày mắt đỏ có tập tính nhảy cao nên yêu cầu mặt bờ ao có độ cao hơn mặt nước từ 0,6 đến 0,8m.

Ao nuôi cần có có nguồn nước bổ sung và hệ thống tiêu nước thuận tiện.

  1. CÁ BỐ MẸ, YÊU CẦU KỸ THUẬT
  1. Tuyển chọn cá bố mẹ:

Cá bố mẹ  có độ tuổi 1+đến 4 tuổi, khối lượng cá thể từ 0,8 kg trở lên. Cá bố mẹ khỏe mạnh, không bệnh tật, không dị hình.

  1. Mật độ và thời gian đưa vào nuôi vỗ:

  Cá bố mẹ được nuôi vỗ chung trong cùng 1 ao. Mật độ nuôi là 15 kg /100m2 ao. Tỷ lệ cá đực cá cái là 1/1.

  1. Thời gian nuôi vỗ: Nuôi vỗ tích cực từ đầu tháng 2 đến hết tháng 3, thời gian nuôi vỗ thành thục từ đầu tháng 4 đến 15 tháng 5.

 

  1. Thức ăn và chế độ cho ăn

Trong kỹ thuật sản xuất giống nhân tạo cho cá Chày bố mẹ ăn thức ăn viên có hàm lượng Protein là 26%.
Từ đầu tháng 2 đến hết tháng 3 là thời kỳ nuôi vỗ tích cực, khẩu phần thức ăn bằng 5% khối lượng cá bố mẹ.
Giai đoạn nuôi vỗ thành thục từ đầu tháng 4 đến 15/5 giảm lượng thức ăn xuống còn bằng 1,5% khối lượng cá trong ao. Cho cá ăn vào buổi sáng sớm hoặc buổi chiều mát ở những vị trí cố định. Thường xuyên kiểm tra ao nuôi, quan sát hoạt động của cá, màu sắc, mức nước ao nuôi.
Định kỳ mỗi tháng kiểm tra cá bố mẹ một lần để điều chỉnh lượng thức ăn cho phù hợp. Khi kiểm tra thấy cá béo cần giảm thức ăn.

  1. Kích nước và quản lý ao nuôi vỗ

Kích thích nước trong ao nuôi vỗ bằng cách bơm nước tạo dòng chảy, đảm bảo cho sự luân chuyển và thay đổi tối thiểu 1/3 khối lượng nước trong ao/tuần.
Buổi sáng hàng ngày kiểm tra, quan sát tình trạng ao nuôi vỗ để có biện pháp xử lý, điều chỉnh thức ăn, bổ sung nước v.v.

  1. Kiểm tra thành thục  của cá bố mẹ

Đối với cá đực có thể  dùng tay vuốt nhẹ bụng cá để kiểm tra tinh dịch. Đối với cá cái dùng que thăm trứng. Kết quả nuôi vỗ cá bố mẹ được đánh giá bằng tỷ lệ cá phát dục và thành thục sau 3 đến 3,5 tháng nuôi vỗ(từ đầu tháng 2 đến 15/5) bằng loại thức ăn có hàm lượng 26% proteine,tỉ lệ cá bố mẹ phát dục so với số cá đưa vào nuôi vỗ phải đạt từ  80 đến 85%.
 

  1. CHO CÁ ĐẺ 

2.1.  Mùa vụ cho cá đẻ
Mùa vụ cho cá Chày mắt đỏ sinh sản từ cuối tháng 5 đến giữa tháng 8. Thời gian cho cá đẻ tốt nhất từ tháng 6  đến giữa tháng 7. Thời kỳ này  tuyến sinh dục chín muồi đạt hệ số thành thục cao nhất. Từ cuối  tháng 8 các sản phẩm sinh dục đã bắt đầu giảm dần và chuyển sang giai đoạn thoái hóa. Xác định thời gian sinh sản tốt nhất giúp cho việc lập kế hoạch sản xuất đảm bảo mùa vụ và số lượng con giống theo yêu cầu.
 

2.2. Chọn cá cho đẻ
Từ 15/5 đến 20/5 tiến hành chọn cá bố mẹ cho đẻ. Dùng que thăm trứng và dùng tay vuốt nhẹ bụng cá đực để kiểm tra tinh dịch. Cá đã tuyển chọn cho đẻ được  nhốt trong các bể chờ tiêm. Bể có kích thước 1,2m x 2,5m x 1,0 m, có lắp đạy. Cho nước thường xuyên chảy nhẹ và sục khí, đảm bảo hàm lượng O2 hoà tan ở mức 4-5 mg/l.

2.3. Liều lượng kích dục tố và cách tiêm

- Dùng dung dịch nước sinh lý (hoà 6g muối ăn trong 1 lít nước chưng cất). Xác định số cá cần tiêm để pha thuốc sao cho vừa đủ. Việc sử dụng Dom phối hợp với LRHa có thể pha loãng lượng dung dịch để dễ dàng truyền thuốc kích thích cho cá sinh sản nhưng 1 cá thể tiêm không quá 2 ml dung dịch/lần  tiêm.

- Liều lượng tiêm cho 1 kg cá cái: 40 mg LRH phối hợp với 30 mg Dome . Liều lượng tiêm cho cá đực: Bằng 1/5 liều tiêm cá cái.

Tiêm tại gốc vây ngực của cá. Tiêm cho cá cái lần 1 (liều khởi động) bằng 1/10 lượng thuốc dự tính. Số còn lại dành tiêm cho lần 2 (liều quyết định). Khoảng cách giữa 2  lần tiêm từ 4-6 giờ. Tiêm cho cá đực 1 lần cùng với liêù tiêm quyết định (lần 2) cho cá cái. Vị trí tiêm tại gốc vây ngực của cá bố mẹ.

2.4. Thiết bị cho cá đẻ và ấp trứng:

- Trứng cá Chày mắt đỏ thuộc loại trôi nổi như trứng cá Trôi trắng Việt Nam, cá Trôi Ấn độ. Cho cá đẻ bằng phương pháp vuốt trứng là sau khi tiêm kích thích sinh sản, cá bố mẹ được nhốt riêng trên bể có sục khí và tạo dòng chảy kích thích cá rụng trứng. Hiệu ứng của kích dục tố sau 5-6 giờ khi thấy cá rụng trứng thì tiến hành vuốt trứng, thụ tinh nhân tạo cho trứng và ấp trứng trong bình Weiss. - -- Thiết bị ấp trứng trong bình Weiss là thiết bị được cải tiến, dễ vận hành hơn ấp trong bể vòng, lượng nước tiêu thụ ít, dễ thao tác.
- Thời gian cá đẻ: Trong điều kiện nhiệt độ từ 25-270C, cá đẻ sau khi tiêm liều quyết định từ 5 đến 6 giờ. Tỷ lệ cá đẻ theo đúng quy trình  đạt 75-80%

2.5. Thụ tinh và ấp trứng

Sau khi tiêm liều quyết định từ  5-6 giờ thường xuyên kiểm tra thời điểm cá  rụng trứng bằng cách vuốt nhẹ bụng cá cái. Khi dùng tay vuốt nhẹ, thấy cá chảy trứng phải kịp thời thao tác thu trứng

Sau khi tiêm liều quyết định từ  5-6 giờ thường xuyên kiểm tra thời điểm cá  rụng trứng bằng cách vuốt nhẹ bụng cá cái. Khi dùng tay vuốt nhẹ, thấy cá chảy trứng phải kịp thời thao tác thu trứng. Trứng của 1 cá thể cái thụ tinh với 50% lượng tinh dịch của 2 cá thể đực. Dùng lông vũ khô đảo nhẹ và đều toàn bộ trứng, sau đó cho 5-10 ml nước sạch và đảo đều rồi đưa vào bình Weiss ấp trứng.

- Mật độ ấp trứng trong bình Weiss từ 8.000 đến 10.000 trứng/lít. Bình Weiss có thể tích trên 200 lít ấp được từ 1,5-2,0 triệu trứng. Lượng nước sử dụng qua bình ấp trứng trung bình 0,4-0,5 lít/giây. Trong suốt quá trình ấp trứng cần đảm bảo lưu tốc nước ổn định và vệ sinh mạng tràn.

- Thời gian cá nở: Thời gian phát triển phôi phụ thuộc vào nhiệt độ nước trong bể ấp. Khi nhiệt độ nước tăng thì thời gian phát triển các giai đoạn của phôi giảm và ngược lại. Trứng cá Chày mắt đỏ được ấp ở nhiệt độ dao động từ 29 - 310C sẽ nở sau  12 giờ, trứng ấp ở nhiệt độ từ 25 -270C thời gian ấp trứng kéo dài tới 14 h, tỷ lệ cá nở đạt trung bình 60%.

- Năng suất cá bột:Khâu nuôi vỗ, chọn cá bố mẹ cho đẻ, thụ tinh và ấp trứng đúng kỹ thuật, năng suất cá bột đạt trung bình 40.000 cá bột/kg cá cái.
 

Ngày đăng: 26/11/2019 Tác giả: VIỆN NGHIÊN CỨU NUÔI TRỒNG THỦY SẢN 1 - Số lần được xem: 69

CSDL Nông nghiệp


ĐƠN VỊ THUỘC CƠ SỞ


Liên kết website