Chủ động các biện pháp phòng trừ rầy nâu trên lúa Đông Xuân


Vụ Đông Xuân 2019 - 2020 toàn tỉnh gieo cấy khoảng 30 nghìn ha diện tích lúa Đông Xuân. Trong đó diện tích lúa Xuân muộn khoảng gần 27 nghìn ha, cây lúa đang ở giai đoạn đứng cái - làm đòng; lúa Xuân sớm trên 3.000 ha, cây lúa đang ở giai đoạn làm đòng - trỗ; còn lại là diện tích lúa gieo thẳng gần 600 ha. Việc phòng, trừ sâu bệnh gây hại đặc biệt là rầy nâu ở giai đoạn này có ý nghĩa hết sức quan trọng trong việc đảm bảo năng suất lúa.

Rầy nâu là loại côn trùng chích hút, thường sống tập trung thành từng đám ở thân cây lúa phía dưới gốc lúa trên mặt nước, chúng có thể xuất hiện và gây hại trên tất cả các giai đoạn sinh trưởng của cây lúa, đặc biệt là thời kỳ làm đòng đến trỗ và chín. Chúng luôn được các nhà chuyên môn và bà con nông dân xem là đối tượng nguy hiểm vì không dễ để phòng trừ.

Bà con thường xuyên kiểm tra đồng ruộng để phát hiện rầy nâu và có biện pháp xử lý kịp thời

Rầy nâu xuất hiện 2 dạng: Dạng cánh dài và cánh ngắn phụ thuộc vào điều kiện nhiệt độ, độ ẩm và dinh dưỡng. Khi nhiệt độ thấp, ẩm độ cao, thức ăn phong phú thì xuất hiện dạng cánh ngắn nhiều. Nhiệt độ cao, ẩm độ thấp, thức ăn không thích hợp thì xuất hiện dạng cánh dài nhiều. Rầy dạng cánh ngắn có tuổi sống dài, tỷ lệ đực cái cao, số lượng rầy đẻ trứng cao hơn cánh dài. Do đó khi tỷ lệ cánh ngắn nhiều thì có khả năng phát sinh thành dịch. Lúa thời kỳ đẻ nhánh nếu bị hại thì hình thành các vết màu nâu đậm, nếu bị hại nặng thì làm cho cây vàng còi cọc, khô héo và chết. Lúa thời kỳ làm đòng, trỗ bông nếu bị rầy gây hại với mật độ cao, làm cây khô héo, hạt và bông lép đen một phần hoặc cả bông. Khi lúa bị gây hại đồng thời tạo điều kiện cho nấm, bệnh xâm nhập làm cây thối nhũn, đổ rạp có thể lan rộng ra cả ruộng. Nếu rầy gây hại nặng thì sẽ gây cháy rầy làm ruộng lúa khô héo. Hiện tượng cháy rầy đầu tiên có thể diễn ra ở một diện tích nhỏ chỉ khoảng vài mét vuông, nhưng nếu gặp điều kiện thuận lợi thì sẽ lan rộng rất nhanh chỉ trong vòng 1 - 2 tuần. Rầy nâu còn có tác hại chủ yếu là truyền lan các loại Virus dẫn đến bệnh vàng lùn, lùn xoắn lá lúa, làm cho cây lúa còi cọc, lá chuyển màu vàng không phát triển được gây thiệt hại nghiêm trọng.

Lập Thạch là huyện có diện tích lúa Xuân sớm với khoảng 500 ha, tập trung ở những cánh đồng trũng, thuộc các xã như: Xuân Lôi, Đồng Ích, Sơn Đông…; các giống lúa chủ yếu là XT28, NX30, X21… đây là những giống lúa dễ xuất hiện rầy nâu. Theo kỹ sư Vũ Quý Tuân - Trạm Trồng trọt & BVTV cho biết: “Hàng năm để chủ động biện pháp phòng trừ rầy nâu trên lúa Xuân, Trạm Trồng trọt & BVTV huyện khuyến cáo bà con cần thường xuyên tiến hành thăm đồng để có những hướng xử lý kịp thời. Theo đó, khi thăm đồng, bà con lội vào ruộng lúa cách bờ khoảng 2 - 3 m, vạch gốc lúa tìm rầy nâu trên cây lúa nếu thấy những con nhỏ, màu nâu nhạt, bò ngang, nhảy nhanh lách tách trên mặt nước đó là rầy nâu. Những con rầy trưởng thành có cánh bay nhảy từ chỗ này sang chỗ khác được. Rầy có thể đốt rất đau và buốt. Rầy đẻ trứng trong bẹ lá, đôi khi đẻ cả ở gân chính của lá: Bóc các lá phía gốc của dảnh lúa, soi bẹ lá dưới ánh nắng mặt trời tách nhẹ ổ trứng sẽ nhìn thấy trứng rầy hình quả chuối, mới đẻ có màu trắng trong suốt, gần nở chuyển màu nâu nhạt và có 2 điểm mắt đỏ”.

Theo Thông báo về tình hình sâu bệnh hại trên cây trồng của Chi cục Trồng trọt & BVTV, hiện nay một số địa phương trên địa bàn tỉnh đã xuất hiện rầy nâu (tuổi 4, 5, trưởng thành) gây hại rải rác. Mật độ phổ biến 10 - 20 con/m2, cục bộ có những nơi trên 1.000 con/m2 ở các huyện Bình Xuyên, Lập Thạch, Sông Lô.

Khi rầy nâu xuất hiện với mật độ  ≥ 750 con/m2 thì bà con sử dụng các loại thuốc hóa học để phun theo khuyến cáo

Trước diễn biến của sâu bệnh, đặc biệt là rầy nâu, Chi cục Trồng trọt & Bảo vệ thực vật tỉnh khuyến cáo bà con nhân dân thường xuyên tiến hành kiểm tra đồng ruộng, phát hiện và theo dõi chặt chẽ mật độ rầy nâu để có biện pháp phòng trừ kịp thời. Quá trình chăm sóc bà con cần bón phân đầy đủ, cân đối và hợp lý, không bón thừa đạm. Cùng với đó, bảo vệ các loại thiên địch trên đồng ruộng như: Nhện lưới, kiến 3 khoang, bọ rùa đỏ, bọ gọng kìm,… Khi rầy nâu xuất hiện với mật độ  ≥ 750 con/m2 thì sử dụng các loại thuốc hóa học để phun theo khuyến cáo. Bà con lưu ý ở giai đoạn lúa làm đòng - trước trỗ dùng các thuốc: Chess 50WG; Actara 25WG, Midan 10WP , Sutin 5EC... khi phun không cần rẽ băng; Giai đoạn lúa chắc xanh, cần rẽ băng từ 0,8 - 1 m và  dùng một trong các loại thuốc sau: Nibas 50EC, Vibasa 50EC, Jetan 50 EC, Bassa 50EC,… nếu mật độ cao trên một vạn con/m2 cần phun kép 2 lần, mỗi lần cách nhau từ 5 - 7 ngày; Phun theo chỉ dẫn kỹ thuật trên nhãn thuốc và tuân thủ nguyên tắc 4 đúng.

Trong thời gian tới, sâu đục thân, bệnh đạo ôn, bệnh khô vằn, chuột… tiếp tục phát sinh gây hại; đặc biệt rầy nâu có khả năng gây hại trên diện rộng, bên cạnh bệnh khô vằn, bệnh bạc lá, đốm sọc vi khuẩn phát triển gây hại mạnh trong điều kiện mưa nhiều, độ ẩm không khí cao, bà con cần chủ động theo dõi, kiểm tra đồng ruộng để có biện pháp xử lý kịp thời./.

Ngày đăng: 17/04/2020 Tác giả: Trần Hanh - Số lần được xem: 328

Dịch bệnh, BVTV


ĐƠN VỊ THUỘC CƠ SỞ


Liên kết website